દરેક વ્યક્તિએ પ્રેમ કર્યો, પરંતુ કેટલીક પ્રેમકથાઓ ઇતિહાસના પાનાઓમાં નોંધાયેલી હતી, જે લોકોને વર્તમાન કે ભવિષ્યમાં પણ યાદ રહેશે. જેમાં લૈલા-મજનુ, શિરીન ફરહાદ, રોમિયો-જુલિયટ અને હીર રાંઝા જેવી અમર પ્રેમકથાઓનો સમાવેશ થાય છે. આમાંથી એક નામ સલીમ-અનારકલીનું પણ આવે છે.
આ લવ સ્ટોરી પણ અધૂરી રહી, કારણ કે સલીમના પિતાએ અનારકલીને દિવાલમાં દાટી દીધી હતી. આવો, આ અહેવાલમાં અમે તમને ઐતિહાસિક કબર વિશે જણાવીએ છીએ જ્યાં સલિમે અનારકલીના અવશેષો દફનાવ્યા હતા.
કોણ હતી અનારકલી?
અહેવાલો અનુસાર, અનારકલીનું સાચું નામ ‘નાદિરા બેગમ’ હતું, જે શરફુન્નીસા તરીકે પણ ઓળખાય છે. એવું કહેવાય છે કે નાદિરા બેગમ વેપારીઓના કાફલા સાથે ઈરાનથી લાહોર આવી હતી. નાદિરા તેની સુંદરતા માટે દૂર દૂર સુધી પ્રખ્યાત હતી. તેમની સુંદરતાને કારણે, સલીમ એટલે કે જહાંગીર તેમના માટે પાગલ બન્યો અને તેમના પ્રેમમાં પડ્યો. એક ઇતિહાસકારે લખ્યું છે કે અનારકલીની સુંદરતા અને તેના ગુલાબી રંગને કારણે તેને અનારકલી નામ મળ્યું.
1608 અને 1611ની વચ્ચે લાહોરની મુલાકાત લેનાર વિલિયમ ફિન્ચ (એક બ્રિટિશ પ્રવાસી)એ પોતાના પ્રવાસવર્ણનમાં લખ્યું હતું કે અનારકલી અકબરની પત્નીઓમાંની એક હતી. સૈયદ અબ્દુલ લતીફ નામના ઇતિહાસકારે તેમના પુસ્તક તારીખ-એ-લાહોર (1892)માં લખ્યું છે કે અનારકલી અકબરની ઉપપત્નીઓ હતી. અકબરે તેને પ્રિન્સ સલીમ સાથેના ગેરકાયદે સંબંધોના આરોપમાં લાહોર કિલ્લાની દિવાલમાં જીવતા દફનાવી દીધી હતી.
અનારકલીની સમાધિ
રિપોર્ટ અનુસાર, જ્યારે સલીમ એટલે કે જહાંગીર સિંહાસન પર બેઠો, ત્યારે તેણે તેની પ્રેમિકા અનારકલીના નામે લાહોરમાં એક કબર બનાવી. આ સમાધિમાં અનારકલીની સમાધિ પણ છે. આ સ્થળ અનારકલી તરીકે પણ ઓળખાય છે. અનારકલીની કબર પર જહાંગીર દ્વારા ફારસીમાં લખેલું છે, “જો હું મારા પ્રિયને માત્ર એક જ વાર જોઈ શકું, તો હું પ્રારબ્ધના અંત સુધી અલ્લાહનો આભારી રહીશ.” એવું માનવામાં આવે છે કે જહાંગીરે અનારકલીના અવશેષો અહીં દફનાવી દીધા હતા, જો કે તેનાથી સંબંધિત ચોક્કસ પુરાવાનો અભાવ છે.
અહેવાલો અનુસાર, અનારકલીની કબર પર બે તારીખો લખવામાં આવી છે. એક 1008 હિજરી (ઇ.સ.1599) અને અન્ય 1025 હિજરી (ઇ.સ. 1615) છે. પહેલી તારીખ અનારકલીનું મૃત્યુ છે અને બીજી છે જ્યારે સમાધિ પૂર્ણ થઈ.
સ્થાપત્ય
આ એક ગુંબજવાળી કબર છે, જે આગ્રાના તાજમહેલની જેમ જ બનાવવામાં આવી હતી. આ કબરની અંદર એક હોલ પણ છે. તેમાં 8 કમાનવાળા દરવાજા છે. ઉપરના માળે 8 બારીઓ પણ છે. અંદર અનારકલીની કબર છે, જેના પર અલ્લાહના 99 નામો કોતરવામાં આવ્યા છે.
