દુનિયાના દરેક ખૂણે અલગ-અલગ સંસ્કૃતિઓ છે, તેઓના પોતાના રિવાજો અને પરંપરાઓ પણ છે. કેટલીક ખૂબ જ રસપ્રદ હોય છે તો કેટલીક એટલી વિચિત્ર હોય છે કે સાંભળીને પણ વિશ્વાસ કરવો મુશ્કેલ હોય છે. દક્ષિણ અમેરિકાના આદિવાસી સમુદાય યાનોમામી જનજાતિમાં પણ આવી જ વિચિત્ર પરંપરા જોવા મળે છે. અહીં લોકો મૃતદેહોને બાળી નાખે છે અને તેની બચેલી રાખનું સૂપ બનાવીને પીવે છે.
હા, આ વાત સાંભળવામાં અજીબ લાગશે પણ આ સત્ય છે. યાનોમામી જાતિ વેનેઝુએલા અને બ્રાઝિલના ભાગોમાં જોવા મળે છે. લોકો તેમને યનમ અથવા સેનેમાના નામથી પણ ઓળખે છે.
યાનોમામી આદિજાતિ લાશોની રાખમાંથી બનાવેલ સૂપ પીવે છે.
આદમખોર અથવા યાનોમામી જાતિમાં માનવ માંસ ખાવાની આ વિચિત્ર પરંપરાને એન્ડોકેનિબલિઝમ કહેવામાં આવે છે. એન્ડોકેનિબલિઝમ એ એક જ સમુદાય, જાતિ અથવા સમાજના મૃત વ્યક્તિનું માંસ ખાવાની પ્રથા છે.
આવી સ્થિતિમાં, જ્યારે લોકો મૃત્યુ પછી પોતાના પરિવારના લોકોને બાળી નાખે છે, ત્યારે તેમની બાકીની રાખ કેળામાંથી બનાવેલા સૂપ જેવા પદાર્થમાં નાખવામાં આવે છે અને મૃતકના પરિવારના સભ્યો તેમાં રાખ ભેળવીને પી જાય છે. આ ત્યાંના અંતિમ સંસ્કારની પરંપરા છે. આ દરમિયાન, આ લોકો ખૂબ રડે છે અને મૃતકોની યાદમાં શોક ગીતો ગાય છે.
એટલું જ નહીં, એવું કહેવાય છે કે સળગતા પહેલા તેઓ મૃતકનું માંસ પણ ખાય છે. વાસ્તવમાં, કોઈના મૃત્યુ પછી, આ લોકો તેના મૃત શરીરને થોડા દિવસો માટે પાંદડાથી ઢાંકી દે છે. તે પછી, હાડકાંને બાળીને સૂપ બનાવવામાં આવે છે અને બાકીનું માંસ ખાવામાં આવે છે.
આ વિચિત્ર પરંપરાનું કારણ શું છે?
શા માટે યાનોમામી આદિવાસીઓ આ વિચિત્ર પરંપરાનું પાલન કરે છે? આ પ્રશ્ન તમારા મનમાં આવતો જ હશે. તમને જણાવી દઈએ કે, આવું કરવા પાછળનું કારણ મૃતકની આત્માને શાંતિ આપવાનું છે. આ આદિજાતિનું માનવું છે કે જ્યારે મૃતકના શરીરના છેલ્લા ભાગને તેના પરિવારના સભ્યો ઉઠાવી લે છે, તો તેની આત્માને શાંતિ મળે છે અને તેની આત્માની રક્ષા થાય છે.
આ જ કારણ છે કે આ લોકો મૃતકની રાખ પણ બાળતા નથી. તેમજ, જો કોઈ વ્યક્તિને ક્યારેય દુશ્મન દ્વારા મારી નાખવામાં આવે છે, તો પુરુષો તેના મૃત શરીરને ખાઈ શકતા નથી. તેમના રિવાજ મુજબ, પછી ફક્ત સ્ત્રીઓ જ મૃત શરીરને ખાય છે અને રાખનો સૂપ બનાવીને પીવે છે. તે મૃત્યુનો બદલો લેવા સાથે સંકળાયેલ છે.
